Socrealizm w Ciechanowie

Od socrealizmu do wielkiej płyty.

Moderatorzy: massatone, G_Kęsik, Michał Kaczorowski

Awatar użytkownika
G_Kęsik
Administrator
Posty: 1571
Rejestracja: pt sty 27, 2006 1:12 pm
Lokalizacja: Ciechanów
Kontakt:

Socrealizm w Ciechanowie

Post autor: G_Kęsik » pt cze 30, 2006 7:35 pm

Socrealizm (realizm socjalistyczny) jako kierunek w sztuce i architekturze narodził się w latach 30-tych XXw. w ZSRR. Był wyrazem walki o sztukę odpowiadająca interesom proletariatu, związaną światopoglądowo i filozoficznie z marksizmem.

Główne cele socrealizmu w architekturze:

- eliminacja form kosmopolitycznych
- eliminacja funkcjonalizmu i konstruktywizmu
- odrzucenie burżuazyjnego dekadentyzmu
- architektura optymistyczna
- narodowa forma i socjalistyczna treść
- wpływ architektury na zachowanie człowieka...

W Ciechanowie, socrealizm - tak jak wszystkie wcześniejsze style - pojawił się punktowo, stąd też dość trudno go dostrzec...

Na terenie średniowiecznego centrum, dopiero około 1955 roku zaczęto coś budować "państwowo" - na miejscu wyburzonej jeszcze przez Niemców dzielnicy żydowskiej. W rezultacie na tzw. osiedlu wojskowym powstał tylko jeden, godny uwagi budynek - ul. Nadfosna 5.

Obrazek

Jednakże od jesieni 2005 roku, blok ten jest systematycznie ocieplany. Wprawdzie odtwarzane są niektóre ozdoby, ale bogato profilowane gzymsy znikają na zawsze...

Obrazek

Kilka socrealistycznych budynków powstało także w dzielnicy "Bloki", jako uzupełnienie niemieckiej zabudowy, według niemieckich planów. Wtedy jeszcze nie robiono odstępstw, które kłóciły by się z całym założeniem...

Oto przykłady:
ul. Narutowicza 18:
Obrazek

ul. Wyzwolenia 5:
Obrazek

Największym jednak, dość zwartym kompleksem budynków z czasów stalinowskich jest ciechanowska chłodnia. Majestatyczna hala produkcyjna już w czasie budowy (1950r.) robiła wrażenie...:
Obrazek

W pobliżu powstało kilka budynków towarzyszących, m.in. budynek dyrekcji. I to ten właśnie obiekt jest (moim zdaniem) najlepszym przykładem socrealizmu w Ciechanowie:

Obrazek

Z przodu może (teraz) niewiele widać, ale i tyły są wcele nie gorsze:
Obrazek

Obok powstał duży blok mieszkalny - ul. Płocka 1 (zdaje się, że był to wówczas najwyższy blok w mieście...):

Obrazek
Obrazek

* * *

Na fali przemian roku 1956, socrealizm został poddany miażdżącej krytyce i zastąpiony na krótko przez współczesne formy architektoniczne końca lat 50-tych, by wkrótce potem przejść w paskudne, ale tanie budownictwo wielkopłytowe. Na prowincji, tej chwilowej, odwilżowej awangardy nawet nie widać (w Ciechanowie tylko pawilon ZURiT mógłby tu służyć za jakiś przykład...). Ciekawsze formy dotyczyły głównie obiektów publicznych. Natomiast w budownictwie mieszkaniowym przejście od socrealizmu do wielkiej płyty odbyło się szybko i płynnie.

Niemniej jednak zachowało się (także w Ciechanowie) trochę form pośrednich. Tak się składa, że wszystkie w jednym miejscu - także w pobliżu chłodni i przy sąsiedniej ul. Fabrycznej:

Obrazek
Obrazek

Układ pomieszczeń, drzwi i okien jest tu jeszcze socrealistyczny, ale brak ozdób oraz płaski dach - to już zwiastuny nadciągających zmian...

Awatar użytkownika
KleY
Posty: 124
Rejestracja: pn lut 27, 2006 4:12 am
Kontakt:

Post autor: KleY » sob lip 01, 2006 10:43 am

socrealistyczne plomby na Narutowicza (wpasowane w plan niemiecki) budowano wg. dość popularnego w latach 50-tych projektu. Niemal identyczne budynki zobaczyć możemy na warszawskim Żeraniu - widać je idealnie jadąc pociągiem tuż koło stacji Warszawa - Praga. Kiedy będę jechał do Ciechanowa postaram się zrobić fotki ;)

Awatar użytkownika
G_Kęsik
Administrator
Posty: 1571
Rejestracja: pt sty 27, 2006 1:12 pm
Lokalizacja: Ciechanów
Kontakt:

Post autor: G_Kęsik » czw lip 13, 2006 4:23 pm

Dodaję kolejne "dzieło" ciechanowskiego socrealizmu; blok - ul. Nadfosna 3:

Obrazek

Witek
Posty: 3
Rejestracja: sob lut 04, 2006 11:19 pm
Lokalizacja: Tarnów

schron

Post autor: Witek » wt sie 15, 2006 6:32 pm

wita były mieszkaniec Nadfosnej 5, od 35 lat z przerwami w Tarnowie, podam Wam ciekawostkę budowlaną, pod budynkiem jest a może był schron, super miejsce zabaw nas, dzieciaków, wejście było ogólnie dostępne w piwnicy, trzeba było tylko pokonać potężne stalowe drzwi, te schrony były też pod innymi budynkami na osiedlu. Sądzę, że to był wymóg budowlany lat 50/60 ub.wieku a może dlatego, że osiedle było budowane dla wojskowych? Z opisów na innych stronach dowiedziałem się że ten budynek niemal przylegał szczytem do byłej synagogi a być może sam stoi na miejscu cmentarza żydowskiego.

Awatar użytkownika
G_Kęsik
Administrator
Posty: 1571
Rejestracja: pt sty 27, 2006 1:12 pm
Lokalizacja: Ciechanów
Kontakt:

Re: Socrealizm w Ciechanowie

Post autor: G_Kęsik » wt sie 15, 2006 8:01 pm

Budynek ul. Nadfosna 5

Obrazek

faktycznie został zbudowany tak, że jego pn-zach narożnik wchodził(by) na ulicę dokładnie naprzeciw synagogi. Pytanie, które zadajemy sobie już od jakiegoś czasu brzmi: czy te dwa budynki kiedykolwiek istniały razem? Ostatnio bowiem doszły do mnie głosy, jakoby synagoga w Ciechanowie przetrwała II WŚ (!) Inwentaryzacja z roku 1955 nie wykazuje jednak istnienia tej świątyni, ani też w/w bloku... Widać tam tylko halę pułtuską i kilka budynków w przy ul. Nadfosnej, rozebranych dopiero ok. 1970 roku...

Zaś co do cmentarza żydowskiego, to zarówno ten budynek, jak i 3 bloki znajdujące sie za nim stoją w miejscu nagrobków...

Awatar użytkownika
Grzegorz Klimek
Posty: 152
Rejestracja: pn lip 24, 2006 11:57 am
Lokalizacja: Bielsko - Biała

Re: Socrealizm w Ciechanowie

Post autor: Grzegorz Klimek » wt sie 15, 2006 9:55 pm

Przykładem nowoczesnego budownictwa okresu PRL –u pozostaje budynek dawnego Urzędu Wojewódzkiego, w okresie kiedy powstawał był to przejaw socjalistycznej nowoczesności i był swego rodzaju odpowiedzią na budynki w całości przeszklone powstające na zachodzie. „Nowoczesność” tego budynku i setek podobnych w całej Polsce, na wyglądzie niestety się kończyła, zimą było po prostu zimno a latem jak w szklarni. Jest to ten rodzaj budowli, który można po dziś dzień spotkać w dawnych krajach socjalistycznych. Dzisiaj nie jest to budynek, który by swym wyglądem świadczył o rozwoju miasta, ale na pewno wpisał się w pejzaż miejski, gorzej przedstawia się sprawa domków jednorodzinnych po drugiej stronie ulicy, które czym prędzej powinno się czymś zasłonić.

Awatar użytkownika
G_Kęsik
Administrator
Posty: 1571
Rejestracja: pt sty 27, 2006 1:12 pm
Lokalizacja: Ciechanów
Kontakt:

Post autor: G_Kęsik » śr sie 16, 2006 9:45 am

Odpowiedź na powyższy post (ws. Urzędu Wojewódzkiego) stała się już nowym tematem.
Tam można ją przeczytać, obejrzeć i skomentować...

A tymczasem wracamy do dyskusji o socrealizmie w Ciechanowie... :)

Awatar użytkownika
Michał Kaczorowski
Administrator
Posty: 1664
Rejestracja: ndz sty 22, 2006 11:52 pm
Lokalizacja: Ciechanów
Kontakt:

Post autor: Michał Kaczorowski » sob cze 14, 2008 6:40 pm

A tymczasem kolejny budynek został otulony styropianem. Niestety wszelkie detale zniknęły...

Obrazek
http://img501.imageshack.us/img501/5450/socqw0.jpg

Awatar użytkownika
G_Kęsik
Administrator
Posty: 1571
Rejestracja: pt sty 27, 2006 1:12 pm
Lokalizacja: Ciechanów
Kontakt:

Post autor: G_Kęsik » ndz cze 15, 2008 10:55 am

Michał Kaczorowski pisze:A tymczasem kolejny budynek został otulony styropianem. Niestety wszelkie detale zniknęły...
No niestety, a "najlepiej" załatwiono klatki schodowe :evil: Można się pocieszyć, że tak jest też w innych miastach, np. w Nowym Dworze Mazowieckim, gdzie socreal znika w podobny sposób pod styropianem...

Cendra
Posty: 34
Rejestracja: pt lut 18, 2011 11:06 am
Lokalizacja: Ciechanów // W-wa

Post autor: Cendra » śr kwie 27, 2011 10:13 am

Sorry za odgrzewanie kotleta...
Kiedyś na stronie http://architektura-ciechanowa.pl było zdjęcie bloku (wczoraj i dziś czyli z czasów budowy i obecnie) z tego samego osiedla wojskowego, jest to blok równoległy to do tego ze zdjęcia http://img501.imageshack.us/img501/5450/socqw0.jpg , stojący przy ulicy Witosa 4.
Czy ktoś wie dlaczego ta fotografia zniknęła ze strony :?: Gdzie ewentualne można ją odszukać :?:

Poszukuję tej fotki, ponieważ jest to blok w którym mieszkałem i mieszkają dalej moi rodzice ;)

Awatar użytkownika
G_Kęsik
Administrator
Posty: 1571
Rejestracja: pt sty 27, 2006 1:12 pm
Lokalizacja: Ciechanów
Kontakt:

Post autor: G_Kęsik » śr kwie 27, 2011 6:35 pm

Rzeczywiście nie ma tego zdjęcia na AC - pewnie poświęciłem je dla równej ilości fotek w albumach ;)

Proszę bardzo:
Obrazek
http://i103.photobucket.com/albums/m147 ... /zag_1.jpg

Cendra
Posty: 34
Rejestracja: pt lut 18, 2011 11:06 am
Lokalizacja: Ciechanów // W-wa

Post autor: Cendra » czw kwie 28, 2011 9:33 am

Dziękuję :)
Mam nadzieję, że powróci na stronę :)

Poza tym, można uaktualnić zdjęcie "dziś", ponieważ kilkanaście miesięcy temu blok został ocieplony i jest nowa elewacja... Marna ale jest...

ODPOWIEDZ

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 1 gość